Η σημερινή ανακοίνωση της Ανεξάρτητης Αρχής κατά της Διαφθοράς για τον τερματισμό της έρευνας σχετικά με την υπόθεση του “μαύρου βαν”, μετά από παρέμβαση του Γενικού Εισαγγελέα, δεν μπορεί να σηματοδοτήσει και το τέλος των ερωτημάτων που εδώ και χρόνια απασχολούν την κυπριακή κοινωνία.
Το αντίθετο συμβαίνει. Αμείλικτα ερωτήματα παραμένουν ανοικτά για τη στάση του Γενικού Εισαγγελέα.
Το Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών είχε ζητήσει, ήδη από το 2020, πλήρη διερεύνηση της υπόθεσης, διαφάνεια και απόδοση ευθυνών. Είχαμε προειδοποιήσει ότι μια τόσο σοβαρή υπόθεση, που αφορά τις παρακολουθήσεις, την προστασία της ιδιωτικής ζωής και τη λειτουργία των θεσμών, δεν μπορεί να οδηγηθεί στη λήθη ή να παραμείνει ανεξιχνίαστη.
Σήμερα, η Αρχή κατά της Διαφθοράς αναφέρει ότι τερματίζει τη δική της έρευνα, καθώς, σύμφωνα με τη θέση της Νομικής Υπηρεσίας, τα ζητήματα που επιθυμούσε να εξετάσει είχαν ήδη διερευνηθεί από άλλες αρμόδιες αρχές.
Αν όμως τα ζητήματα αυτά έχουν διερευνηθεί και η υπόθεση, σύμφωνα με τον Γενικό Εισαγγελέα, έχει κλείσει, γιατί ο ίδιος αρνείται να δώσει στη δημοσιότητα το πόρισμα του ποινικού ανακριτή κ. Ηλία Στεφάνου;
Το κρίσιμο ερώτημα είναι πλέον ένα: έχουν πράγματι διερευνηθεί σε βάθος όλες οι πτυχές της υπόθεσης και έχουν δοθεί τεκμηριωμένες απαντήσεις στην κοινωνία; Με άλλα λόγια, υπάρχει σαφής και τεκμηριωμένη θέση ότι από την προηγούμενη διερεύνηση της υπόθεσης δεν προέκυψε τίποτε μεμπτό;
Το κλείσιμο μιας έρευνας για τυπικούς λόγους αρμοδιότητας δεν ισοδυναμεί κατ’ ανάγκη με πλήρη διαλεύκανση μιας υπόθεσης. Και η απουσία νέας έρευνας δεν πρέπει να σημαίνει απουσία λογοδοσίας.
Η υπόθεση του «μαύρου βαν» δεν αφορά μόνο ένα όχημα ή μια συγκεκριμένη εταιρεία. Αφορά την προστασία των δημοκρατικών θεσμών, το δικαίωμα των πολιτών στην ιδιωτικότητα και την υποχρέωση της Πολιτείας να γνωρίζει, να ελέγχει και να λογοδοτεί για τη χρήση τεχνολογιών παρακολούθησης στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Η υπόθεση του “μαύρου βαν” συνδέεται με άλλες υποθέσεις παράνομης παρακολούθησης πολιτικών και δημοσιογράφων που έχουν απασχολήσει το Ευρωκοινοβούλιο. Επίσης, έχει αναδείξει την πατρίδα μας ως το κέντρο προώθησης προγραμμάτων παράνομης παρακολούθησης σε διεθνές επίπεδο.
Παράλληλα, το ζήτημα της ενδεχόμενης σύγκρουσης συμφερόντων του Βοηθού Γενικού Εισαγγελέα ως προς την πλήρη και ανεξάρτητη διερεύνηση της υπόθεσης επαναφέρει στο προσκήνιο την πρόταση που είχε καταθέσει το Κίνημα Οικολόγων – Συνεργασία Πολιτών ήδη από το 2022, κατά τη συζήτηση και ψήφιση του νομοσχεδίου για τη σύσταση της Αρχής κατά της Διαφθοράς. Η πρόταση αφορούσε την παραχώρηση ουσιαστικών ανακριτικών εξουσιών στην Αρχή. Ταυτόχρονα, επανέρχεται το ζήτημα του ανέλεγκτου των αποφάσεων των εισαγγελέων στην Κύπρο.
Η Δημοκρατία και η εμπιστοσύνη των πολιτών δεν προστατεύονται με το κλείσιμο φακέλων, αλλά με καθαρές και τεκμηριωμένες απαντήσεις.
